13 Haziran 2015

Biri Beni Gözetlesin

YAZI: BUĞU MELİS ÇAĞLAYAN

Sosyal ağlar, içimizdeki röntgenciyi hep yüreklendirdi. Mobil cihazlardan her an ve her yerde canlı yayın yapmayı olası kılan Periscope'un yol arkadaşlarından en büyük farkı, bu fazlasıyla voyörist aktiviteyi herhangi bir bahane ardına saklama ihtiyacı hissetmemesi. 26 Mart'ta iTunes mağazasına rüzgarlı bir giriş yapan uygulama, dolambaçsız ve net bir şekilde kullanıcılarını başkalarının hayatını izlemeye ve kendi hayatlarını paylaşmaya çağırıyor. Twitter tarafından yayınlanan Periscope, aslında mobil cihazlardan canlı yayın söz konusu olduğunda öncü bir uygulama değil. Meerkat uygulaması, halihazırda mobil cihazlardan canlı yayın yapmayı olası kılsa da, Periscope ile kıyaslandığında bir dezavantaja sahip: Arkasında Twitter gibi bir internet devi yok. Bu da pazarlama ve potansiyel kullanıcılar konusunda hatrı sayılır bir eksiklik demek.
 
 
İranlı girişimci Kayvon Beykpour'un yarattığı uygulama, Twitter'ın ilgisiyle birlikte ona ve ortağına yaklaşık 100 milyon dolar kazandırdı. İşin ilginç yanı, Beykpour'un Periscope fikrini Gezi Parkı olayları esnasında bulunduğu İstanbul’da bulmuş olması. Eylemler sırasında gençlerin telefonlarıyla video çekerek birbirleriyle iletişim kurduklarını gözlemleyen Beykpour, bu süreci daha da kolaylaştıracak uygulamasının ilhamını İstanbul'dan aldı. Tabii internet evrenindeki neredeyse her platformun makus talihi, Periscope'u da es geçmiyor: İletişimi hızlandırmak için doğan bu fikir, şimdiden insanların özel hayatlarına açılan tekinsiz bir kapıya dönüştü bile. Periscope'ta yayınlanan içeriklerin nasıl kontrol edileceği başlı başına bir tartışma konusu, çünkü en sıkıcıdan en heyecanlısına neredeyse akla gelen her şeyin yayınını yapan birileri var. Mashable yazarları iWatch’u kullanıcı yorumlarıyla birlikte değerlendirirken, bir grup genç Florida'da bahar tatillerini Periscope üzerinden dünyanın geri kalanıyla paylaşıyor, Demet Akalın ise arkadaşlarıyla bir kafede otururken telefonuyla olan biteni kaydediyor. Kokain partilerini canlı yayınlamanın iyi bir fikir olduğunu düşünen kullanıcılara da rastladıktan sonra, yeni bir internet skandalına sadece bir Periscope yayını uzaklığında olduğumuzu düşünmek sanırım pek yanlış olmaz. Telif hakları mı dediniz? Geçtiğimiz ay Game of Thrones’un yeni sezon prömiyerinin Periscope da canlı olarak yayınlanması, uygulamanın bu konuda fazlasıyla tartışma yaratacak yapısını açık ediyor. Serdar Turgut’un 16 Nisan tarihli köşe yazısında söylediği gibi, “Önemli bir futbol maçına gittiniz ve takipçilerinizle paylaşmak üzere maçı Periscope üzerinden naklen yayınlamaya başladınız. Şu anda bunu teknolojik açıdan engelleyen bir durum yok.”
 
Periscope ile çoğunlukla izleyici rolünü benimsediğim bir aylık yakın münasebetimin ardından kendimi Hitchcock'un Arka Pencere'siyle Andy Warhol'un tekrarı düstur bellemiş filmleri arasında bir yerde kaybolmuş hissediyorum. Bu insanlar kim ve ben neden onların hayatlarına bir cihazın ön kamerasından dahil oluyorum? Cevapları henüz bulamasam da emin olduğum bir şey var. Periscope, çevrimiçi hayatımızın yeni fenomeni olma yolunda hızla ilerliyor. 
 
Periscope Nedir?
Twitter'ın Mart ayında App Store'da yayınladığı mobil canlı yayın uygulaması.
 
Nasıl Çalışır?
Bir canlı yayın başlattığınızda, Twitter üzerinden takipçilerinize yayının başlatıldığına dair uyarı gidiyor. Yayınınız global sekmesine taşınırsa sizi takip etmeyenler de yayına dahil oluyor. Siz yayınınıza devam ederken, izleyiciler yorum paylaşıp yayınınızı beğenebiliyor. Tüm yayınlar, takipçileriniz için 24 saat boyunca saklanıyor.
 
Kimler Kullanıyor?
Ringo Starr, Edward Norton ve Jared Leto'dan Okan Bayülgen ve Demet Akalın'a kadar uzanan yerli ve yabancı ünlüler, öğrenciler, dizi meraklıları… Kısacası aktif olarak sosyal paylaşım platformlarında var olan herkes.

ETİKETLER: PERİSCOPE , TWİTTER , KAYVON BEYKPOUR