23 Haziran 2021

5 Soruda Bitkisel Proteinler

RÖPORTAJ: DENİZ MİRAY PETRİNİ

bitkisel protein

Fotoğraf: Christopher Coppola, Vogue USA, 2007 Mayıs

Doğa, içinde barındırdığı kaynaklarla sağlığımız üzerinde de büyük ve şifalı bir etkiye sahip. Hayvansal gıdalar yerine artık yeşile daha fazla yer açtığımız beslenme sistemleri ön plana çıkmaya başlıyor. Rays’up Nutrition’un kurucusu, Klinik ve Sporcu beslenmesi uzmanı Raysa Büyükbahar Uzunyol’a sorduğumuz 5 soruyla bitkisel proteinleri ve vücudumuza olan etkilerini daha yakından tanıyoruz.

Bitkisel proteinin bildiğimiz proteinlerden farkı nedir?

Hayvansal proteinler dokuz elzem (vücudumuzun üretemediği) amino asitlerin tümünü içerdikleri için "tam" protein kaynakları olarak kabul edilir. Bitkisel proteinler ise elzem amino asitlerden bir veya iki tanesini içermedikleri için “eksik" protein kaynakları olarak kabul edilir. Buna rağmen, çeşitli bitkisel proteinleri düzenli olarak tüketen bir birey vücudunun ihtiyacı olan tüm amino asitlerin alımını sağlayabilir.

Doymuş yağ alımını artırarak kronik rahatsızlık riskini azaltmak için hayvansal protein kaynaklarını azaltıp bitkisel protein kaynaklarını artırmak hedeflenebilir; özellikler koroner kalp rahatsızlığı riskini azaltmak için.

Yemeyi tercih ettiğimiz besinlerin sağlığımıza olan etkisi gibi çevremize de etkileri vardır. Hayvansal gıdaların üretimi (özellikle süt ürünleri ve kırmızı et), bitkisel gıdaların üretimine göre çok daha fazla miktarda sera gazı emisyonuna sebep olur. Aynı zamanda, hayvansal gıdaların üretimi tarımın ormansızlaşmaya, türlerin yok olmasına, tatlı suların azalmasına ve kirlenmesine neden olur. Doğal kaynaklarımız üzerinde negatif etkiye sahiptir. Bu nedenle, israf yapmamak, bilinçli tüketici olmak önemlidir.

 

Bitkisel proteinler hangi bitkilerde bulunur ?

Bakgiller: kuru fasulye, mercimek, nohut, barbunya, maş fasulyesi, bezelye vb.

Kuruyemişler: Yer fıstığı, fındık, kaju, badem vb.

Tohumlar: Chia tohumu, kenevir tohumu, keten tohumu

Soya Ürünleri: Edamame, soya sütü, tofu, tempeh

Seitan

Tahıl Ürünleri: Kinoa, teff, amarant

Diğer: Besin mayası, spirulina

 

Bitkisel proteinleri beslenme düzenimizde ne kadar sıklıkla kullanabiliriz?

Herhangi bir sınırlama yok. Her zaman olduğu gibi çeşitliliği sağlamak ve porsiyon kontrollü tüketim önerilir.

 

Yaz ayları için tabağımızda bulunması gereken bitkisel proteinler hangileri?

Özellikle barbunya ve bezelye yaz ayları için tabağımızda bulunması gereken bitkisel proteinlerdendir.

 

Bitkisel proteinin vücudumuza faydaları nelerdir?

Hayvansal gıdalara göre doymuş yağ oranı daha düşüktür veya doymuş yağ içermez.

Kandaki kolesterol değerlerini ve kan basıncını düzenlemeye yardımcı olur, inme ve koroner kalp rahatsızlığı riskini azaltır.

Hücrelerimizi korumaya yönelik antioksidan bakımından zengindir.

Lif açısından zengindir.

Sindirim sistemimizi düzenlemeye yardımcı olur.

Uzun süre tok tutmaya yardımcı olur.

 

ETİKETLER: BİTKİSEL PROTEİNLER , RAYSA BÜYÜKBAHAR UZUNYOL , BESLENME , SAĞLIK , WELLNESS