19 Kasım 2014

Pierre Cardin Müzesi

YAZI: SUZY MENKES

Bir Pierre Cardin elbisesi ve lamba.
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
92 yaşındaki Cardin, Paris Marais'teki yeni müzenin açılışında "Burada çok uzun durma, sokağın karşısına geç. Burası geçmiş, orası gelecek!" dedi. 
 
Daimi moda fütüristi Cardin dışında başka kim sırtımı 1968'in şık, uzay çağı vinil mini elbiselerine dönmemi söyleyebilirdi ki zaten? Ya da kendi zamanına göre fazla sportif, esnek ve üniseks olan erkek kıyafetlerine? 
 
Yeni müzesinde Pierre Cardin 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin arşivi 
 
Pierre Cardin tasarımı sandalye 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin arşivi 
 
Tasarımcı beni yeni "Past, Present, Future" (Geçmiş, Şimdi, Gelecek) Müzesi'nden (5 Rue St-Merri 75004 Paris) çıkıp tam sokağın karşısındaki "Evolution" (Evrim) isimli Pierre Cardin mağazasına gitmem için ikna etmeye çalışıyor. Burada, yenilenmiş look'lar, Pierre Cardin müdavimlerini bekliyor. 
 
Pierre Cardin, Dior, Paquin ve Schiaparelli'de öğrendiği usta terzilik asaletinden uzaklaştığından beri kendi yörüngesinde tek başına dönen bir tasarımcı.  
 
Pierre Cardin modellerinin uzay çağı kıyafetleri, 1968 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin Arşivi 
 
1952'den kırmızı panelli bir monta baktım, dirseğe kadar uzanan siyah eldivenlerle ve çan biçiminde bir şapkayla giyilmişti. 15 sene sonra hazırladığı mini-eteklerse aya iniş için hazır gözüküyorlardı. Bu farkın nasıl mümkün olabildiğini düşündüm. Tasarımcı, André Courrèges'le beraber 1960'ların ruhunu yakalamıştı.  
 
Pierre Cardin montu, 1981 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Pierre Cardin Müzesi'nden bir görünüm
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin Arşivi 
 
Müze görsel olarak zengin, bilgi olarak sade tutulmuştu. Kıyafetler, eskiden Cardin'in kravat atölyesi olarak kullanılan ve şimdi heybetini kaybetmiş köşkün 4 katına da yayılmıştı. Elbiseler, aksesuarlarla beraber cansız mankenlere giydirilmişti, ama çok azının ayakkabısı vardı.  
 
Pierre Cardin Müzesi'nden bir görünüm 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin Arşivi 
 
Tarih etiketleri vardı ancak tarihsel dönemi veya tasarımcının gelişimini açıklayan başka bir bilgi eklenmemişti. Kumaşlara dair bir bilgi bile yoktu, halbuki Cardin'in hem plastik hem de en iyi couture ipeklerini kullanması çok ilgi çekicidir.  
 
Pierre Cardin tasarımları, 1968 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Ziyaretçiler, tasarımcının kariyeri boyunca, kırmızı halıda giyilebilecek türde göz alıcı gece kıyafetleri tasarlamış olmasına şaşırabilirler. Ben, klasik bir başyapıt olan, sırt dekolteli siyah dantel bir elbiseyi özellikle beğeniyorum.  
 
Pierre Cardin Müzesi'nden bir görünüm 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin Arşivi 
 
Pierre Cardin elbiseleri, 1966 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Yine de, bu Pierre Cardin Müzesi'ni bir hayalkırıklığı olarak niteleyemem. Her katta ilginç kıyafetlere rastladım ve modern mobilyaları -katların hepsinde bulunan hobbit görünümlü ışıklar dahil- bile tek başına etkileyiciydi.  
 
Pierre Cardin kıyafetleri, 1968 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Sadece, Cardin'e dair o kadar çok anım var ki müzedeyken birkaç metin okumayı, filmlere veya gösterilere rastlamayı veya Pierre'in sıradışı vizyonuna dair röportajlarından birkaç parça duymayı isterdim.  
 
Pierre Cardin Müzesi'nden bir görünüm 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin Arşivi 
 
1988'de ilk defa Çin'e gittim. Kültüre yabancı olduğum ve konuşulan dilden hiç anlamadığım için sorunlar yaşarken Pierre Cardin bir cin gibi karşımda beliriverdi. Halkın o zamanlar Mao kıyafetleri giydiği Beijing'te devletin düzenlediği büyük bir etkinlikte bir defile sunması için davet edilmişti. Bütün etkinlik boyunca bana rehberlik etti. Bundan önce, aynı şekilde Japonya'ya savaş sonrasında moda tarzını götüren ilk tasarımcı olmuştu.  
 
Fotoğraf hakkı: Pierre Cardin kıyafeti, 1968 
Fotoğraf hakkı: Laziz Hamani 
 
Bir kamyonetin üzerinde Pierre Cardin reklamı 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Modaevini kurduktan 64 yıl sonra Pierre bana neyi en büyük başarısı olarak gördüğünü söyledi. 
 
"Hepsi bana ait" dedi gururla. Bununla sadece kıyafetleri, aksesuarları, mağazaları ve küresel lisans ağını kastetmiyordu, moda dünyasında edindiği sıradışı yeri de kendisi elde etmişti. Cardin, "marka"sözcüğünün henüz iş dünyasında kullanılmadığı bir zamanda marka yarattı. Sonra da her kuralı çiğnemeye ve moda yönetimi kitabında önerilen her türlü geliştirme planının dışına çıkmaya devam etti.  
 
Suzy Menkes, Pierre Cardin'le 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
1970'lerde tasarladığı fütüristik arabalarından birinin gösterilmesini isterdim. Ayrıca Paris'teki tiyatro işine, Fransa'nın güneyinde ve Venedik'te yürüttüğü son projelerine dair birkaç bilgi verilmesini isterdim.  
 
Pierre Cardin'in Paris Marais'teki mağazası "Evolution" 
Fotoğraf hakkı: Suzy Menkes 
 
Cardin, geleceğin genç tasarımcıları için her zaman çok şey yapmıştır. Keşke genç tasarımcıları müzesinde bir gezintiye çıkarsa ve bu genç tasarımcılar akıllı telefonlarıyla Cardin'in ağzından dökülen hikayeleri kaydederek daha sonra bu hikayeleri kıyafetlere ve arşive ekleseler.  
 
Hatta bu tür bir kaydı ben bile yapabilirim. Çünkü Pierre Cardin'in her sözcüğü size yaşayan bir efsaneyi dinlediğinizi hatırlatır.  
 
Çeviri: Kardelen Berfin Kobyaoğlu
 

ETİKETLER: SUZY MENKES , PİERRE CARDİN